La hán là một loại dược liệu có nguồn gốc từ Trung Quốc. Cây được trồng phổ biến và là đặc sản của vùng Quế Lâm, tỉnh Quảng Tây. Quả la hán có rất nhiều tác dụng tốt như chữa sốt, làm dịu cổ họng, long đờm, chữa ho… Chúng ta cùng tìm hiểu về quả la hán, các tác dụng tuyệt vời của nó đối với sức khỏe và những bài thuốc hay từ loại quả này.

Quả la hán được trồng chủ yếu tại Trung Quốc

La hán quả thuộc loại cây dây leo rụng lá theo mùa. Cây mọc hoang và được trồng tại vùng Tây Nam Trung Quốc.

La hán là loại cây được trồng để lấy quả. Quả la hán vừa được dùng làm nước uống giải khát thanh nhiệt cơ thể vừa là một vị thuốc đông y.

Quả la hán khô, màu nâu vàng sẫm hơi bóng có lông nhung, hình tròn hoặc tròn dài, đường kính 5-8 cm. Quả giòn dễ vỡ sau khi vỡ mặt trong có màu trắng vàng, xốp nhẹ. Hạt bên trong bẹt hình tròn trong hạt có hai lá mầm vị ngọt. La hán quả tốt là quả tròn, lớn, cứng chắc, màu nâu vàng, lắc không kêu.

Thành phần hóa học của quả la hán

Quả la hán chứa nhiều hợp chất cho lợi cho sức khoẻ, đặc biệt thích hợp sử dụng làm dược liệu làm ngọt trong thức uống của người tiêu đường. Các thành phần trong quả la hán gồm có:

– Trong thành phần quả la hán có đến 8,67%-13,35% protein.

– La hán quả chứa vitamin C, khoáng chất Sắt, Mangan, Niken, Kẽm và rất nhiều nguyên tố vi lượng khác.

– Trong hạt quả la hán có khoảng 41% acid béo

– Đường hữu cơ: Fructose, glucose…hàm lượng không cao trong quả la hán nên không ảnh hưởng đến người tiểu đường

– Chất ngọt: mogrosid

– Hợp chất protein monogrosvin

– Hỗn hợp mogrosid trong quả la hán tạo ra vị ngọt cao hơn đường mía 300 lần. Rất thích hợp dùng làm thức uống cho người bệnh tiểu đường, béo phì…

Quả la hán và tác dụng tuyệt vời đối với sức khỏe

Tác dụng tuyệt vời đối với sức khỏe từ quả la hán

Quả la hán mang lại lợi ích sức khỏe tuyệt vời như: Ngăn ngừa ung thư, hỗ trợ giảm cân, chống lại bệnh tiểu đường, tăng tuổi thọ, tăng cường sức khỏe tim mạch, có lợi cho hệ thống miễn dịch, giảm dị ứng theo mùa, đảm bảo cân bằng nội tiết tố, cải thiện giấc ngủ, giảm trầm cảm, ngăn ngừa viêm thận, cung cấp cho cơ thể các vitamin và khoáng chất có lợi và nhiều hơn nữa.

1. Hỗ trợ điều trị tiểu đường

Quả la hán có được vị ngọt từ tinh chất tự nhiên là nhờ chất mogrosides có trong đó.

Chiết xuất từ quả la hán làm giảm đáng kể lượng đường, cholesterol toàn phần và chất béo trung tính trong máu, đồng thời làm tăng cholesterol HDL, ngăn chặn sự gia tăng lượng đường trong máu. Ngoài ra cũng làm giảm lượng đường trong máu và lượng albumin trong nước tiểu, cho thấy nó có thể cải thiện tổn thương thận do bệnh tiểu đường

2. Phòng chống ung thư

Các mogroside có trong quả la hán có đặc tính chống oxy hóa, ức chế sự phát triển của các tế bào ung thư. Các mogroside là làm giảm DNA của các gốc tự do bằng cách tối ưu hóa các hệ thống chống oxy hóa trong cơ thể. Một nghiên cứu về ung thư ở chuột cho thấy mogrosides V đã ức chế sự tiến triển của các tế bào ung thư tuyến tụy. Các mogroside cũng ức chế sự phát triển tế bào bạch cầu và cổ họng cũng như ung thư đại trực tràng.

3. Giảm cân

Không có calo, carbs hoặc chất béo, vì vậy quả la hán là một lựa chọn tuyệt vời cho những người đang giảm cân. Cắt giảm đáng kể lượng calo và carbs bằng cách sử dụng nước sắc từ quả la hán cả ngày mà không lo tăng cân.

4. Chống viêm và chống xơ hóa

Các đặc tính chống oxy hóa tiềm năng của quả la hán có thể bảo vệ chống lại sự xơ hóa cơ thể của cơ thể khi bạn già đi.

Các mogrosides thực vật giúp chống oxy hóa, bảo vệ cơ thể khỏi tổn thương mô bởi các gốc tự do, một nguồn gây viêm chính. Do đó, đặc tính chống viêm của quả la hán là lý tưởng để ngăn ngừa nhiều bệnh như ung thư, viêm khớp và các vấn đề tiêu hóa.

5. Tốt cho tiêu hóa đường ruột

Đường và chất làm ngọt nhân tạo giúp nuôi dưỡng các vi khuẩn có hại và gây bệnh như nấm đường ruột, trong khi đường từ quả la hán thúc đẩy đường ruột khỏe mạnh bằng cách cung cấp các vi khuẩn thân thiện như L. casei , B. bifidum , L. salivarius và L. axitophilus.

Quả la hán còn được sử dụng trong điều trị viêm họng và bệnh nướu răng miệng, ngăn ngừa suy thận.

6. Tăng tuổi thọ

Quả trường thọ còn là tên gọi khác của quả la hán, vì nó được ví như thần dược kéo dài tuổi thọ con người.

Tiêu thụ thường xuyên quả la hán làm cho mọi người sống lâu hơn vì các chất chống oxy hóa trong mogroside của la hán giúp kiểm soát tình trạng viêm và thoái hóa của các tế bào cơ thể. Chống lại các gốc tự do trong cơ thể, bảo vệ cơ thể, chống viêm, chống nhiễm trùng, chống lão hóa sớm giúp kéo dài tuổi thọ.

7. Tim mạch khỏe mạnh

La hán quả chứa các thành phần ngăn chặn quá trình oxy hóa cholesterol có thể giúp giảm nguy cơ đau tim và đột quỵ. Oxy hóa là sự tích tụ cholesterol thành mảng bám trong động mạch và mạch máu.

Các mogroside trong quả la hán có thể làm tăng cholesterol HDL rất tốt cho các chức năng tim mạch.

8. Giảm mệt mỏi

Chiết xuất trong quả la hán giúp cường sức dẻo dai của cơ thể bằng cách tăng glycogen ở gan và cơ bắp, đồng thời giảm axit lactic máu và nitơ urê huyết thanh.

Theo nghiên cứu tế bào, quả la hán có thể kích thích chức năng của ty thể (bằng cách tăng hoạt động PGC-1ɑ)

9. Bảo vệ gan

Mogroside giúp phá vỡ cholesterol và bảo vệ gan khỏi tổn thương oxy hóa. Ở chuột mắc bệnh tiểu đường, điều trị bằng mogroside đã kích hoạt lại các enzyme chống oxy hóa gan (superoxide effutase, và glutathione peroxidase), có vai trò quyết định trong việc giải độc.

10. Kháng khuẩn và nấm

Quả la hán đã được sử dụng trong nhiều thế kỷ trong y học cổ truyền Trung Quốc để điều trị đau họng và ho. Một hợp chất của khi chiết xuất từ quả la hán được gọi là siraitiflavandiol là chất kháng khuẩn chống lại sự phát triển của Streptococcus mutans, Porphyromonas gingivalis và Candida albicans trong nuôi cấy tế bào. Ngăn chặn sự phát triển của vi khuẩn miệng và các loài nấm

11. Hỗ trợ giảm cân

Quả la hán không có calo, carbs hay chất béo vì vậy đây là loại quả tuyệt vời cho ai đang có ý định giảm cân. Tiết giảm đáng kể lượng calo và carbs bằng cách sử dụng vị ngọt tự nhiên thay thế cho đường trong quá trình ăn uống giảm cân của bạn.

Một số bài thuốc hay sử dụng quả la hán

Quả la hán được sử dụng trong nhiều bài thuốc dân gian để chữa các bệnh hô hấp (viêm họng, viêm thanh quản, ho gà…), bệnh lao, an thần, thanh nhiệt giải độc. Đặc biệt, la hán quả được sử dụng làm chất làm ngọt thay thế đường cho người bị tiểu đường, mỡ máu.

1. Bài thuốc chữa viêm họng bằng quả la hán

Quả la hán khô bổ cau hoặc bổ 4. Đem quả la hán hãm với nước sôi dùng thay được hàng ngày.

Tuỳ vào sở thích uống ngọt hay lạt có thể sử dụng từ 2-4 quả, hãm với 2-3 lít nước để uống hàng ngày. Kết hợp thêm với việc dùng chanh đào mật ong hoặc quất mật mong để viêm họng nhanh khỏi

2. Quả la hán chữa chứng viêm thanh quản (mất tiếng)

La hán 1 quả, thái miếng sắc lấy nước uống 2-3 lần trong ngày hoặc uống dần mỗi lần một ít.

Người bị viêm thanh quản muốn nhanh khôi phục tiếng nói cần sử dụng quả la hán và các thuốc tân dược tiêu viêm để đạt hiệu qủa cao. Nếu không muốn dung tân dược, có thể sử dụng chanh muối hoặc chanh đào mật ong đều được.

3. Chữa ho gà với la hán quả và hồng khô

Chuẩn bị bài thuốc chữa ho gà cần : La hán quả 1 quả chẻ cau, hồng khô 25g,

Đem 2 vị dược liệu này sắc lấy nước uống; dùng hàng ngày thay nước.

Có thể thay thế hồng khô bằng phổi heo: quả la hán 1 quả, phổi heo bóp hết bọt 40g, hầm nhừ, nêm gia vị ăn. Những người ăn chay hoặc không quen ăn phổi heo thì không nên dùng cách này.

4. Chữa ho đờm vàng quánh với bài thuốc từ quả la hán
Ho có đờm vàng quánh là do có nhiễm khuẩn, do vậy bài thuốc dùng quả la hán cần gia giảm thêm vị thuốc kháng viêm mạnh.

Sử dụng quả la hán 20g, tang bạch bì 12g. Đem 2 thứ này sắc lấy nước uống trong ngày. Sắc với 2 hoặc 3 lít nước. Có thể thêm la hán quả để tăng hương vị dễ uống

5. La hán quả trong điều trị lao giúp bổ phế, cải thiện triệu chứng lao

Trong bệnh lao phổi, quả la hán được sử dụng với 2 mục đích:

Bổ phế (hỗ trợ trong trị lao): La hán 60g, thịt lợn nạc 100g, hai thứ thái lát cho hầm cùng, nêm gia vị đủ, ăn cùng cơm.

Cải thiện các triệu chứng bệnh lao: la hán 50g, thịt lợn bằm 1 lạng. Xào chín thịt, cho la hán đã thái nhỏ vào. Thêm 1 tô nước để nấu làm canh. Nêm nếm vừa ăn dùng kèm với cơm. Ăn mỗi ngày 1 bữa tốt cho bệnh lao.

6. Bài thuốc từ quả la hán giúp thanh nhiệt, giải độc, chứa táo bón

Trà la hán quả thanh nhiệt, giải độc, làm đẹp: La hán làm sạch, bỏ lông sau đó hãm với nước sôi. Ủ 20 phút cho la hán tiết chất ngọt và hoạt chất. Dùng để uống hàng ngày

Nước la hán quả mật ong chữa táo bón: Dùng la hán sắc lấy nước, pha thêm mật ong uống trong ngày.

Quả la hán thanh nhiệt giải độc, trị cảm nóng và khát: Lấy một quả la hán bổ đôi quậy đều trong nước sôi uống thay trà.

7. La hán quả chữa mất ngủ

La hán quả rất tốt cho những người mất ngủ kinh niên, mất ngủ vô căn do dược liệu này giúp an dịu thần kinh.

Quả la hán rửa sạch, bổ đôi hoặc 4, đun sôi với nước. Để nguội uống hàng ngày thay trà. Có thể sử dụng thêm 1 số loại dược liệu như tam thất và bạch quả sắc chung với la hán quả để uống giúp tăng hiệu quả an thần, ổn định huyết áp.

8. Chất ngọt trong quả la hán dùng làm đường thay thế cho người tiểu đường

Quả la hán có nhiều chất ngọt như hỗn hợp mogrosid ngọt gấp 300 lần đường mía. Nhờ vậy, la hán quả được dùng để thay thế đường trong đồ uống của người bị tiểu đường và tiền tiểu đường,

Cách làm: La hán quả khô dùng  2-3 quả, nấu với nước đến khi ra nước đặc hoặc cao lỏng. Khi nấu ăn hoặc làm đồ uống thì cho cao lỏng la hán quả vào thay đường. Rất thơm ngon lạ miệng mà lại tốt cho người tiểu đường.

Kiêng kỵ khi sử dụng quả la hán

Quả la hán có nhiều lợi ích với sức khoẻ nhưng không phải ai cũng nên uống. Những người sau cần chú ý khi sử dụng quả la hán chữa bệnh.

– Người có thể tạng hàn (còn gọi là dương hư, hư hàn ) với biểu hiện: sợ lạnh, da tái nhợt, đi ngoài phân lòng, rêu lưỡi trắng, chân tay lạnh không nên dùng quả la hán.

– Khi dùng chung với thuốc hoặc thực phẩm chức năng, cần hỏi ý kiến bác sỹ trước khi sử dụng

Lời kết

La hán là một loại quả không có tính độc, rất tốt cho sức khỏe của con người. Bệnh nhân tiểu đường hay béo phì nên sử dụng quả la hán thường xuyên để hỗ trợ điều trị. Các gia đình cũng nên sử dụng nước quả la hán để thanh nhiệt giải khát. Ngoài ra còn giúp thải độc cho cơ thể nhằm giúp chúng ta có một sức khỏe dồi dào, và cơ thể dẻo dai.



Chia sẻ