Cây Cỏ Xước có tác dụng phá huyết, tiêu ứ, có tác dụng mạnh gân xương, bổ can thận, thường được dùng để chữa phong thấp tê mỏi, ngã sưng đau, điều trị bệnh thoái hóa khớp xương và những chứng bệnh liên quan đến khớp xương.

Cây cỏ xước có tên khoa học là Achyranthes aspera L., Họ Rau dền – Amaranthaceae hay cây cỏ xước còn được biết đến với tên Ngưu tất nam. Ở vùng nông thôn, cây cỏ xước không hề xa lạ. Đây là loại cây mọc hoang, thân thảo, sống lâu năm, tuổi thọ có khi lên tới 2 – 7 năm.

Cây có thể cao tới gần 1m, có lông mềm bao phủ quanh thân. Lá cỏ xước hình trứng, mọc đối, mép lượn sóng.

Hoa cỏ xước mọc thành chùm bông ở ngọn cây, chiều dài cả chùm bông khoảng 20 – 30cm. Quả dạng quả nang bao gồm 1 túi, có thành mỏng, có lá bắc nhọn giống gai, dễ bám vào vật khác như quần áo. Hạt hình trứng nhỏ và dài. Rễ của cây khá nhỏ, bé dần từ cổ rễ đến chóp rễ, đường kính chừng 2-5mm, dài 20cm.

Những bài thuốc dân gian chữa bệnh từ cỏ xước

Theo Đông y: Cỏ xước có vị chua, đắng, tính bình (có tài liệu nói tính mát), tác dụng thanh nhiệt, tiêu viêm, lợi tiểu, làm lưu thông huyết, còn có khả năng chống viêm tốt ở giai đoạn mạn và cấp tính, tác dụng bổ gan thận, mạnh gân cốt, được sử dụng để chữa viêm khớp, phụ nữ sau sinh máu hôi không sạch làm giảm cholesterol trong máu, chữa tăng huyết áp, xơ vữa động mạch.

Một số bài thuốc hay từ cỏ xước

1. Chữa đái ra máu: 

Dùng rễ cỏ xước 20g, củ mài (sao vàng) 40g, hạt sen (sao vàng) 40g, bông mã đề lá trắc bách diệp (sao cháy), cỏ nhọ nồi (sao đen); tất cả tán thành bột mịn; ngày uống 2 lần, mỗi lần 12g.

2. Chữa sốt nóng, sổ mũi

Dùng cỏ xước, lá diễn, đơn buốt – mỗi thứ 30g; sắc nước uống.

3. Chữa quai bị

Dùng rễ cỏ xước, chế thêm nước, giã nát; gạn lấy nước xúc miệng và uống trong; bên ngoài giã rễ cỏ xước đắp lên chỗ sưng đau.

4. Chữa suy thận, phù thũng, nặng chân, vàng da

Rễ cỏ xước sao 30g, mã đề cả cây 30g, cúc bách nhật cả cây 30g, cỏ mực 30g, sắc ngày uống 1 thang, chia 2 – 3 lần, uống liền trong 7 – 10 ngày.

5. Chữa miệng lưỡi lở loét

Dùng cỏ xước một nắm, tẩm rượu nhai ngậm nuốt nước hoặc sắc nước ngậm và uống.

Những bài thuốc dân gian chữa bệnh từ cỏ xước

6. Chữa tiểu tiện đau buốt

Dùng cỏ xước một nắm (khoảng 20g); sắc nước uống (Nam dược thần hiệu).

7. Chữa đái đục

Dùng rễ cỏ xước 20g, củ mài 20g, ý dĩ 40g, rễ cỏ tranh 12g, rễ bấn trắng 12g, bông mã đề (sao) 12g; sắc nước uống trong ngày.

8. Chữa hóc xương thông thường

Dùng lá cỏ xước một nắm, nhai nuốt dần nước, bã đắp ở cổ.

9. Chữa đau nhức xương khi thời tiết thay đổi

Cỏ xước, 15 – 20g, sao vàng, hạ thổ, sắc nước uống trong ngày; uống theo từng đợt (15 ngày cho 1 liệu trình); rễ cỏ xước 40g, rễ lá lốt 20g, có thể thêm thân và rễ cây ké đầu ngựa 40g; sắc nước uống;

10. Chữa đau thần kinh tọa

Dùng rễ cỏ xước 20g, lá lốt 16g, thiên niên kiện 12g, củ ráy sao 12g, tô mộc 12g, cẩu tích 12g, đỗ trọng 16g, ngải cứu 12g, ý dĩ 20g, lá thông 12g, nước 1000ml sắc còn 300ml; chia 2 lần uống trong ngày.

11. Chữa viêm mũi dị ứng

Rễ cỏ xước 30g, lá diễn, đơn buốt mỗi vị 20g sắc với 400ml nước còn 100ml. Uống trong ngày, nên uống khi thuốc còn ấm. Dùng trong 5 ngày.

Nguồn: baodantoc.vn



Chia sẻ